Mr. I.M.W. HEUZINKVELD
ArbeidsrechtDe Wtta komt eraan: wat moet je regelen
Vanaf 1 januari 2027 veranderen de regels voor het uitlenen van personeel in Nederland. De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) stelt nieuwe eisen aan bedrijven die personeel uitlenen. Maar ook als je personeel inleent, krijg je met deze wet te maken. In deze blog leggen we uit wat de Wtta inhoudt, voor wie hij geldt en wat je nu al moet regelen.
Direct adviesWaarom komt de Wtta er?
De uitzendsector is de afgelopen jaren sterk gegroeid, en daarmee ook de diversiteit aan partijen die actief zijn op de markt. Helaas kent die groei ook een keerzijde. Uit controles van de Nederlandse Arbeidsinspectie blijkt dat het aantal uitzendbureaus waarbij overtredingen werden gevonden, flink is gestegen. In 2016 ging het om 33% van de gecontroleerde uitzendbureaus. In de periode 2020 tot en met 2022 was dat gemiddeld 67%.
Een deel van deze overtredingen had met name gevolgen voor arbeidsmigranten. De Commissie-Roemer onderzocht deze problemen en beschreef ze in het rapport Geen Tweederangsburgers, en adviseerde om strengere regels in te voeren. De Wtta is daarvan het resultaat.
De basis is simpel: je mag straks alleen personeel uitlenen als je een geldige toelating of ontheffing hebt, of onder de overgangsregeling valt. Huur je personeel in? Dan moet je controleren of je met de uitlener mag samenwerken.
Voor wie geldt de Wtta?
Een veelgehoord misverstand is dat de Wtta alleen de ‘klassieke uitzendbureaus‘ raakt. Ook detacheringsbureaus, payrollbedrijven, stichtingen en buitenlandse bedrijven die personeel in Nederland uitlenen kunnen onder de wet vallen en dus met de toelatingsplicht te maken krijgen.
Leen je personeel uit tegen betaling en bepaalt het andere bedrijf wat deze medewerkers doen en hoe zij werken? Dan ben je een uitlener en heb je in principe een toelating nodig. Het maakt daarbij niet uit hoe je de samenwerking inkleedt of hoe je de onderliggende overeenkomst noemt. Het gaat erom hoe je in de praktijk werkt.
Er zijn wel uitzonderingen op de toelatingsplicht. Ook kun je in sommige gevallen een ontheffing aanvragen. Op de website van de NAU kun je nagaan welke regels voor jouw bedrijf gelden.
Huur je personeel in dat onder jouw leiding en toezicht werkt? Dan ben je een inlener en krijg je ook met de Wtta te maken. Hieronder lees je welke verplichtingen gelden voor inleners en uitleners.
Welke nieuwe verplichtingen gelden er voor inleners?
Vanaf 1 januari 2028 moet je als inlener controleren of het bedrijf waarvan je personeel inhuurt een geldige Wtta-toelating of ontheffing heeft. Dit kan al vanaf 1 juli 2027, via het openbare register van de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU). Dit is de organisatie die verantwoordelijk wordt voor de beoordeling van aanvragen en toezicht houdt op het stelsel.
Huur je na 1 januari 2028 personeel in van een uitlener die dat niet mag? Dan overtreed je zelf de wet en riskeer je een bestuurlijke boete. De Nederlandse Arbeidsinspectie zal hier vanaf die datum actief op gaan handhaven. In sectoren zoals de bouw, industrie, logistiek en horeca kan de Nederlandse Arbeidsinspectie bij zo’n overtreding ook het werk stilleggen.
Bereid je daarom op tijd voor:
- Maak een overzicht van de mensen die je inhuurt en de bedrijven die hen aan je uitlenen.
- Ga na of deze bedrijven een SNA-keurmerk hebben. Vraag ook hoe zij zich voorbereiden op hun aanvraag voor toelating.
- Controleer al vanaf 1 juli 2027 in het openbare register van de NAU of je met je uitleners mag samenwerken. Doe dit ook als je een nieuwe samenwerking aangaat.
Welke nieuwe verplichtingen gelden er voor uitleners?
De Wtta bouwt voort op de bestaande regels achter het keurmerk van de Stichting Normering Arbeid (SNA). Uitleners kunnen dit keurmerk vrijwillig krijgen als zij voldoen aan de NEN 4400-norm en de aanvullende eisen van de SNA. Het is een privaat keurmerk voor onder meer uitzendbureaus, detacheerders, payrollbedrijven en aannemers van werk.
Inspectie-instellingen controleren bedrijven met het SNA-keurmerk regelmatig. Zij kijken onder meer of deze bedrijven voldoende loon betalen, belastingen aangeven en betalen en hun administratie op orde hebben. Ook controleren zij of de bedrijven de identiteit van hun werknemers vaststellen en nagaan of zij in Nederland mogen werken.
Het keurmerk helpt de risico’s te beperken voor bedrijven die personeel inhuren of werk uitbesteden. Zij lopen namelijk het risico dat zij moeten betalen als de uitlener of aannemer zijn verplichtingen niet nakomt. Voor de uitleners is het keurmerk een manier om te laten zien dat zien dat zij compliant zijn, wat vertrouwen geeft en kan helpen om opdrachten te krijgen.
Met de Wtta worden de eisen echter strenger. Naast het verplichte toelatingsstelsel en de bestaande voorschriften bevat de Wtta ook extra regels om werknemers beter te beschermen en misstanden te voorkomen. Voor bedrijven die personeel uitlenen, veranderen onder meer de volgende regels:
1. Gelijkwaardige beloning
Werknemers die worden uitgeleend, hebben nu al recht op een gelijkwaardige beloning. Vanaf 2027 verandert de manier waarop dit wordt beoordeeld. Nu wordt gekeken naar een vaste lijst van tien onderdelen van de beloning. Straks moet het volledige pakket aan arbeidsvoorwaarden minstens gelijkwaardig zijn aan dat van een vaste werknemer bij het bedrijf waar de arbeidskracht werkt.
2. Strengere urenregistratie
Ook worden de eisen aan de urenregistratie aangescherpt. Het is niet langer voldoende om alleen het totale aantal gewerkte uren bij te houden. Je moet per dag of dienst precies vastleggen hoe laat iemand begint en eindigt. Ook moet je de onbetaalde pauzes registreren.
3. Belangrijke documenten in de moedertaal
Arbeidsovereenkomsten en de bijbehorende documenten moeten beschikbaar zijn in de moedertaal van de werknemer. Deze documenten moeten worden vertaald door een beëdigd vertaler.
4. Inschrijving van arbeidsmigranten
Als uitlener moet je arbeidsmigranten helpen om zich in te schrijven in de Basisregistratie Personen (BPR). Ook moet je controleren of zij daadwerkelijk zijn ingeschreven.
5. Hogere storting op de G-rekening
Het minimale bedrag dat op de G-rekening moet worden gestort stijgt van 25% naar 35% van het factuurbedrag inclusief btw. Een G-rekening is een speciale, geblokkeerde bankrekening die wordt gebruikt voor het betalen van loonheffingen en btw.
6. De waarborgsom
Als uitlener moet je ook een waarborgsom (financiële zekerheid) van € 100.000 storten bij de NAU. Voor startende bedrijven geldt echter een andere regeling. Zij betalen bij een voorlopige toelating eerst € 50.000. Zodra zij definitief worden toegelaten, moeten zij dit bedrag aanvullen tot € 100.000.
Kun je een vrijstelling krijgen van de waarborgsom?
Er bestaat een vrijstellingsregeling, maar daarvoor gelden strenge voorwaarden. Je komt hiervoor alleen in aanmerking als je aan alle vier de volgende eisen voldoet:
- De organisatie staat op 31 december 2026 minimaal vier jaar onafgebroken als uitlener ingeschreven bij de Kamer van Koophandel.
- Je kunt aantonen dat je gedurende die hele periode daadwerkelijk personeel hebt uitgeleend.
- De organisatie heeft een geldige Verklaring Omtrent Gedrag voor Rechtspersonen (VOG RP)
- Je kunt een recente verklaring van de Belastingdienst overleggen.
Voldoe je aan alle voorwaarden? Dan is het verstandig om op korte termijn te laten toetsen of je mogelijk voor deze vrijstelling in aanmerking komt.
Welke vereisten gelden voor de toelating?
Om een toelating onder de Wtta te krijgen, moet je als uitlener aan strenge eisen voldoen. Je moet hiervoor een formele toelatingsaanvraag doen, waarin je het volgende moet regelen en aanleveren:
- Storting van de hierboven genoemde waarborgsom óf het verkrijgen van vrijstelling daarvoor;
- Een Verklaring Omtrent het Gedrag voor je bedrijf (VOG RP);
- Een inspectierapport van een door de NAU aangewezen inspectie-instelling. Let op: heb je een geldig SNA-keurmerk en is dat keurmerk geldig op 30 juni 2027? Dan mag je dit keurmerk eenmalig gebruiken in plaats van een volledig nieuw inspectierapport.
- De inschrijving van je bedrijf in het handelsregister van de Kamer van Koophandel.
De NAU verleent de toelating voor vier jaar. Daarna moet je opnieuw een toelating aanvragen. Maar ook tijdens de vier jaar moet je aan de eisen blijven voldoen. De NAU en de Arbeidsinspectie houden hier toezicht op.
Als startende uitlener is het ook mogelijk om een voorlopige toelating te krijgen. Deze toelating is zes maanden geldig en gedurende deze periode heb je nog geen inspectierapport nodig. De NAU kan de voorlopige toelating één keer verlengen met maximaal zes maanden. Voor de voorlopige toelating moet je echter wel:
- Een geldige VOG RP hebben;
- Aan het normenkader voldoen en blijven voldoen; en
- Een waarborgsom van € 50.000 betalen bij de toelating, die na zes maanden moet worden aangevuld tot € 100.000.
Welke deadlines moet je kennen?
De Wtta wordt in stappen ingevoerd. Daarbij gelden strikte deadlines. Het is belangrijk dat je deze niet mist.
1 november tot en met 31 december 2026: aanmeldperiode voor de overgangsregeling.
1 januari 2027: De Wtta treedt in werking. Deze datum markeert de start van het overgangsjaar.
1 mei – 30 juni 2027: start aanvraag formele toelating. Uitleners kunnen gedurende deze periode hun formele toelatingsaanvraag indienen bij de NAU. Dit geldt zowel voor uitleners met als zonder een SNA-keurmerk.
Vanaf 1 juli 2027: NAU start met de beoordeling van de toelatingsaanvragen. Ook wordt vanaf deze datum het openbare register raadpleegbaar.
Vanaf 1 januari 2028: start van de handhaving door de Nederlandse Arbeidsinspectie. Overtredingen kunnen leiden tot boetes van maximaal € 90.000 per overtreding. Ga je opnieuw in de fout? Dan kan de boete worden verdubbeld of zelfs verdrievoudigd.
Wat moet je nu doen?
Welke stappen je moet zetten, hangt af van jouw situatie:
- Je hebt een SNA-keurmerk: je bent niet verplicht om je vóór 31 december 2026 aan te melden. Toch is het verstandig om dit wel te doen. Bij je formele toelatingsaanvraag vóór 1 juli 2027 kun je je bestaande SNA-certificaat gebruiken in plaats van een nieuw inspectierapport. Je moet daarnaast wel een VOG RP en de waarborgsom aanleveren.
- Je hebt geen SNA-keurmerk: dan moet je je tussen 1 november en 31 december 2026 aanmelden via toelatinguitleenmarkt.nl. Als je dat op tijd doet, mag je personeel blijven uitlenen terwijl je wacht op je inspectierapport en toelating. Je krijgt dan de status ‘nog niet toegelaten, maar wel bevoegd om uit te lenen’. Ook hier geldt dat je de formele toelatingsaanvraag vóór 1 juli 2027 moet doen.
- Je hebt geen SNA-keurmerk en meldt je niet op tijd aan: in dat geval mag je vanaf 1 januari 2027 geen personeel meer uitlenen. Dat mag pas weer zodra je alsnog een toelating van de NAU hebt gekregen.
De gevolgen van het niet of te laten aanmelden zijn dus groot. Controleer daarom op tijd welke verplichtingen voor jouw organisatie gelden en wat je moet regelen.
Vragen over de Wtta?
Wil je weten wat de Wtta voor jouw organisatie betekent? Of twijfel je of jouw bedrijf onder de nieuwe regels valt? Neem dan contact op met een van onze advocaten van de sectie Arbeidsrecht. Wij helpen je graag om de gevolgen van de Wtta in kaart te brengen en te bepalen welke stappen je moet zetten.
Categorieën
Deel dit artikel
Direct advies
Neem contact op met Mr. I.M.W. HEUZINKVELD
Lees meer goede ideeën
Blog
Verwerkersovereenkomst opstellen of ondertekenen? Voorkom als IT-leverancier deze contractuele valkuilen
De commerciële onderhandelingen zijn afgerond. Over prijs, functionaliteiten en implementatie zijn jullie het eens. Dan stuurt de klant nog…
Lees verder
Blog
Onderaannemer inschakelen in de IT: wie draagt het risico?
Voor veel IT-dienstverleners is het inschakelen van een onderaannemer heel normaal. Je haalt specialistische kennis in huis, vergroot je…
Lees verder
Blog
NDA (geheimhoudingsverklaring): wanneer en hoe gebruik jij als ICT-leverancier een NDA?
“We kunnen de software alvast demonstreren.” “Ik stuur je de technische documentatie.” “We delen onze roadmap, zodat je een goed…
Lees verder
Blog
Aansprakelijkheid in IT-contracten: hoe houd je de risico’s én de klant binnen boord?
Vrijwel iedere onderhandeling over een IT-overeenkomst eindigt bij hetzelfde onderwerp: aansprakelijkheid. Op het moment dat partijen het…
Lees verder