Scheiden als DGA: discussie over de waarde van je bv

Aandelen in de gemeenschap: wie krijgt wat?

Valt een onderneming binnen de gemeenschap van goederen, dan moet deze worden verdeeld. In de praktijk betekent dit meestal dat de DGA de aandelen houdt, maar dat de ex-partner recht heeft op de helft van de waarde van de aandelen. En juist over die waarde ontstaat vaak discussie want wat zijn aandelen in een bv nu eigenlijk waard?

Welke waarderingsmethodes zijn er?

Bij een waardering van aandelen worden verschillende methodes gebruikt. De meest voorkomende zijn:

• De intrinsieke waarde
• De rentabiliteitswaarde
• De DCF-methode (Discounted Cash Flow)
• De multiplier-methode
• De Mobach-methode

Over een aantal van deze methodes lees je meer in ‘Wat is mijn onderneming waard bij scheiding, en wie bepaalt dat?’.

De praktijk: DGA versus ex-partner

In echtscheidingen zie je vaak dat de DGA kiest voor een lagere waardering, bijvoorbeeld op basis van de intrinsieke waarde. Dat is begrijpelijk, want de DGA wil verder met het bedrijf en wil daarvoor niet te veel betalen. De DGA neemt met het voortzetten van het bedrijf ook de risico’s over en ervaart dat ook vaak als een zware last. De ex-partner wil daarentegen juist uitgaan van een hogere waardering, zoals de DCF-methode. Ook dat is logisch, want de ex-partner zal na de echtscheiding het bedrijf niet voortzetten en heeft vaak een lagere verdiencapaciteit voor de toekomst dan de DGA. Vaak speelt ook dat de ex-partner heeft meegewerkt in de bv en het zwaar valt om van die onderneming en het ondernemerschap afscheid te nemen.

Een voorbeeld

Een DGA zit in een scheiding. De aandelen van zijn bv vallen in de gemeenschap van goederen. Hij stelt dat de intrinsieke waarde van de aandelen (dus op basis van de balans) circa € 150.000 bedraagt. Zijn ex wijst op de jaarrekeningen van de afgelopen drie jaar en op de prognose voor het lopende jaar en wil uitgaan van de DCF-methode. Volgens haar is de waarde eerder € 450.000. Het verschil? Drie ton. De omvang van dit bedrag maakt het waard om met elkaar in gesprek te gaan en te kijken of het mogelijk is elkaar ergens te vinden.

Als dat niet lukt, dan zit er niets anders op dan de verdeling van de aandelen en daarmee ook de waarde van de aandelen voor te leggen aan de rechter in de echtscheidingsprocedure. De rechter kan niet zelf de waarde van de aandelen bepalen: in de echtscheidingsprocedure moet worden verzocht om de benoeming van een deskundige om de waarde van de aandelen te bepalen. De rechter kan daarbij bepalen welke waarderingsmethode moet worden gebruikt. Het is dan aan de advocaten om te onderbouwen voor welke waarderingsmethode moet worden gekozen. Omdat het nogal kan uitmaken welke waarderingsmethode wordt gehanteerd (zo blijkt ook uit het voorbeeld) is het heel belangrijk dat goed wordt beargumenteerd welke waarderingsmethode moet worden gekozen.

In de meeste echtscheidingsprocedures wordt een een zogenaamde register valuator ingeschakeld. Dit is een gecertificeerde waarderingsdeskundige die gespecialiseerd is in de waardering van ondernemingen. De register valuator is geregistreerd bij het Nederlands Instituut voor Register Valuators (NIRV). Deze deskundige krijgt vervolgens van de rechter de opdracht om aan de slag te gaan en tot een waardering te komen, op basis van een bepaalde waarderingsmethode en tegen een bepaalde peildatum. De deskundige zal, zo is mijn ervaring, bij de DGA stukken opvragen en ook veel informatie van de DGA willen krijgen. Natuurlijk telt de visie van de ex-partner daarbij ook een rol. In veel waarderingstrajecten in echtscheidingen heb ik meegemaakt dat de deskundige veel vragen stelt aan de ondernemer en/of de accountant van de onderneming. Het is belangrijk daarop goed voorbereid te zijn.

Tips voor scheidende ondernemers

• Laat tijdig een waardering maken door een register valuator.
• Breng de balans, jaarrekeningen en prognoses goed in beeld.
• Wees transparant richting je ex-partner. Dat voorkomt veel discussies.
• Realiseer je dat de waardering geen exacte wetenschap is.
• Maak duidelijke afspraken in je huwelijksvoorwaarden of aandeelhoudersovereenkomst (bijvoorbeeld over hoe de waarde bij scheiding wordt vastgesteld).

Tot slot

Een scheiding is al ingewikkeld genoeg. Als je ook nog discussie krijgt over de waarde van je onderneming, kunnen de spanningen flink oplopen. Juridisch én financieel. Laat je daarom goed adviseren. Zo voorkom je verrassingen en voorkom je dat je straks een waarde verdeelt die niet realistisch is.

Wil je sparren over jouw situatie? Neem gerust contact op. We denken graag met je mee.

​Dat kan ook op de Dag van de Scheiding, op 11 september as. Op deze dag kan je gratis en vrijblijvend een half uur in gesprek met een van onze echtscheidingsspecialisten, op kantoor of telefonisch. Je kunt een afspraak maken door te bellen naar 026 3 777 111.